De provincie Utrecht heeft PPMC Economisch Advies gevraagd om een beleidsgericht onderzoek:
a. om de meerkosten van Fair Pay voor de 39 meerjarig gesubsidieerde culturele organisaties in kaart te brengen
b. om de potentiële beleidsopties voor de provincie te verkennen.
Klik hier voor het rapport meerkosten van Fair Pay in de provincie Utrecht.
Resultaten in het kort
De meerkosten van Fair Pay, oftewel de middelen die ontbreken om alle werkenden eerlijk te belonen, zijn in 2025 ruim 1 miljoen euro per jaar (uitgaande van een gelijkblijvend cultureel aanbod). We berekenen het aandeel van de provincie Utrecht in dit Fair Pay gat op ongeveer 85.000 euro. Naast de provincie zijn immers ook andere financiers (waaronder het Rijk, gemeenten, private fondsen, publiek et cetera) medeverantwoordelijk voor de meerkosten van Fair Pay. De meerkosten zijn het hoogst bij festivals en bij makershuizen en het laagst bij kasteelmusea en erfgoedorganisaties, en bij organisaties voor educatie en participatie.
In het rapport zijn twee beleidsopties uitgewerkt waarvan de provincie ervoor kiest om extra geld beschikbaar te stellen voor Fair Pay.
Aanvullend op deze resultaten hebben we een roadmap en een checklist voor Fair Pay opgesteld. Tevens is verkennend in kaart gebracht wat de waarde van vrijwilligers is voor de Utrechtse culturele organisaties: Deze inzet bedraagt – voorzichtig geschat – 570.000 euro per jaar. We concluderen dat vrijwilligers (nagenoeg) onmisbaar zijn voor de organisaties met een meerjarige subsidie van de provincie Utrecht, waarbij er bij organisaties met veel vrijwilligers in de vaste kern (bijvoorbeeld bij de kleine festivals) ons inziens sprake is van een kwetsbaar business model.
Onderzoeksaanpak
De onderzoeksaanpak borduurt voort op onze eerdere onderzoeken naar de toepassing van Fair Pay, waarbij we rekening houden met de specifieke situatie in de provincie Utrecht. De aanpak is gebaseerd op een combinatie van een interactieve informatie-uitvraag met diepte-interviews, ondersteund door een empirische analyse van gegevens uit jaarrekeningen en begrotingen. Het onderzoek heeft zowel betrekking op personeel in loondienst als op zzp’ers, en brengt naast tekortschietende beloningen ook kosten van structureel onbetaald overwerk in kaart. Kort samengevat brengen we voor Fair Pay de cijfers achter het verhaal én het verhaal achter de cijfers in kaart.
